Duurzaamheid en klimaatadaptatie
In 2050 is de gemeente Olst-Wijhe volledig energieneutraal.
- Bij nieuwe ontwikkelingen zetten we in op het duurzaam, circulair vormgeven, op duurzame energie en op energiebesparing in het kader van de energietransitie.
- Een schone, hygiënische, veilige en duurzame leefomgeving voor de burgers en het verminderen van de belasting van het milieu.
Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid
Op 22 mei 2025 hebben wij het Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid 2025 - 2026 vastgesteld. Het Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid geeft invulling aan de afspraken uit het Bestuursakkoord 2022-2026. Daarin geeft uw raad aan zich hard te maken om de klimaatdoelen te halen door middel van een actieve, integrale aanpak. Gemaakte afspraken en huidig beleid worden daarbij voortgezet en de hierin gestelde doelen worden nagestreefd. In het uitvoeringsprogramma zijn concreet de acties benoemd waaraan gewerkt wordt en de bijbehorende formatie en financiën die benodigd zijn. In 2025 hebben we gewerkt aan de volgende thema's:
Regionale Energie Strategie
De RES is omgevormd naar Energietafel West-Overijssel en na het vaststellen van de Bestuurlijke Routekaart in 2024 zijn in 2025 de thema's verkend waar regionale samenwerking nodig is. Deze zijn opgenomen in de Regionale Samenwerkingsagenda. We hebben deelgenomen aan ambtelijke werksessies om te komen tot die Samenwerkingsagenda. Daarnaast hebben we in 2025 deelgenomen aan werksessies over netcongestie, zoals nieuwe samenwerking binnen de 'pocket', investeringsplannen van Enexis en Tennet. Energiegemeenschappen ontwikkeling, zoals het project Lokaal Energie Netbewust Delen. Daarnaast sessies over Warmtenetten (zie duurzame warmtetransitie), Energiearmoede, Energiecoaches, zoals een gezamenlijk opleidingsprogramma. NIP-aanpak, Energieloket, SoortenManagementplannen, Energieopslag, Ruimtelijke inpassing energieinfrastructuur, interbestuurlijke samenwerking, en het regelmatig voorbereiden van de bestuurlijke energietafel.
De werksessies bieden verdieping op het onderwerp, intervisie en samenwerking. Maar ook de mogelijkheid om zaken met elkaar te delen, zodat het wiel niet zelf hoeft worden uitgevonden.
Energiebesparing gebouwde omgeving/Nationaal Isolatie programma
In 2025 hebben wij het jaar afgesloten met 25 uitgevoerde energiescans. Daarnaast hebben 20 huishoudens gebruik gemaakt van de Nationaal Isolatie Programma / Lokale Aanpak Isoalatie (NIP LAI) subsidie. Dit waren huishoudens met het label D (5), E (5), F (3), G (2), bij 5 was het energielabel onbekend. De huishoudens voerden één of meerdere maatregelen uit: Dakisolatie DHZ (1), dakisolatie derden (4), Spouwmuurisolatie DHZ (1), spouwmuurisolatie derden (6), vloerisolatie derden (8), bodemisolatie derden (3), glas en kozijn isolatie DHZ (1) en glas en kozijnisolatie derden (4).
Energiearmoede
In 2025 hebben onze energiecoaches en vakmannen 34 bezoeken uitgevoerd (in 2024 waren dit 144 bezoeken). Door onze klussers zijn 15 bezoeken uitgevoerd bij de huurwoningen van Salland Wonen. Van de 34 huishoudens ontvingen er 22 energiebesparend witgoed. Daarnaast ontvingen zij de volgende kleine energiebesparende maatregelen: gasbesparende maatregelen (18), elektriciteitsbesparende maatregelen (10) en 8 huishoudens ontvingen een waterbesparende douchekop.
Ook onze energiearmoede doelgroep heeft gebruik gemaakt van de NIP LAI subsidie. In 2025 maakten vier huishoudens binnen de doelgroep gebruikt van de NIP LAI subsidie. De woningen hadden de labels E (1), F (1), twee energielabels waren onbekend. De volgende maatregelen werden uitgevoerd: dakisolatie derden (1), spouwisolatie derden (1), bodemisolatie DHZ (1), bodemisolatie derden (1) en glas en kozijn isolatie derden (1).
Opwek en opslag van duurzame energie
Zoals bekend staan de ontwikkelingen van zon- op- veld en windenergie op de pauzestand. Het zonneveld Daslever heeft een netaansluiting kunnen organiseren, dit is weer een stap verder naar uitvoering.
Zon op daken groeit autonoom, hoewel per dak het uitgangspunt nu het energieverbruik is en niet meer beschikbare dakoppervlak. We stimuleren dit vanuit het energieloket (subsidie en informatie) en via de Energievakmannen (energiescan biedt gerichte informatie over eigen verbruik en opwek).
Samen met werkgroep Duurzame Energie Boerhaar, en met ondersteuning van de werkorganisatie RES is onderzocht of een mini-warmtenet mogelijk is. De wetering wordt dan gebruikt als warmtebron. De definitieve resultaten volgen nog.
Duurzame warmte transitie
In 2025 zijn we gestart met het traject om te komen tot een Warmteprogramma dat uiterlijk 31 december 2027 door gemeenten moet worden vastgesteld op basis van de Wet gemeentelijke instrumenten Warmtetransitie (Wgiw). Het is een verplicht programma onder de Omgevingswet. We hebben richtinggevende keuzes gemaakt voor het opstellen en vormgeven van het gemeentelijk Warmteprogramma. Deze keuzes leggen we vast in een plan van aanpak dat in concept gereed is en nog vastgesteld moet worden. Het Warmteprogramma moet per wijk/buurt duidelijkheid geven aan bewoners, bedrijven en partners over de overgang naar een aardgasvrije samenleving in 2050.
Netcongestie
De samenleving is de afgelopen jaren geconfronteerd met een nieuwe uitdaging, netcongestie. Netcongestie speelt ook in onze gemeente. We hebben het afgelopen jaar een bureau de opdracht gegeven om een impactanalyse op te stellen voor de situatie in onze gemeente. Het rapport is klaar en bevat een aantal aanbevelingen. In 2026 zullen we de afweging maken welke aanbevelingen we zullen oppakken en hoe we in de organisatie het onderwerp netcongestie een plek gaan geven.
Circulaire grondstoffen- en afvalinzameling
Het optimalisatieplan Grondstoffen is opgesteld om kwaliteitsverbetering te realiseren op GFT, PMD en OPK. Tegelijk is er landelijk een nieuwe Ketenovereenkomst opgesteld met nieuwe afspraken over kwaliteit grondstoffen en vergoedingen. De Deelnemersovereenkomst met Verpact, die hieronder valt, is in november ondertekend. De nieuwe afspraken zijn in het optimalisatie plan verwerkt en worden begin 2026 vastgesteld.
Er is gestart met verbetering GFT voorziening hoogbouw. Hiermee kunnen we de kwaliteit verbeteren en voldoen we aan het besluit Gescheiden Inzameling Huishoudelijke Afvalstoffen.
Gedurende het jaar zien we regelmatig afval dumping of extreme vervuiling van containers. Dan is ingrijpen nodig met Toezicht en Handhaving. Met goede communicatie en uitleg proberen we vervuiling te voorkomen.
De GRIP wagen is als vervanging van de Chemokar in Olst en Wijhe gestart. Hier kunnen inwoners naast chemisch afval, kleine hoeveelheden grof, recyclebaar huisvuil brengen, zoals ijzer, hout, wit- en bruingoed, piepschuim, etc. Vanaf de start wordt de GRIP wagen goed bezocht.
Mooi Schoon
De verantwoording zwerfafval vergoeding is ingediend bij Verpact. In december is de verantwoording goedgekeurd. Het zwerfafvalprogramma 2025-2030 is opgesteld. Nu er duidelijkheid is over het budget dat van Verpact ontvangen wordt kan het afgerond worden met een realistische begroting. Ondertussen gaan acties zoals Mooi Schoon en World Clean-up Day gewoon door. Deelname van onze scholen bij Natuurlijk Schoon is afgenomen, mede door de samenvoeging waardoor onduidelijk is geworden wie nu waar opruimt. Dat gaan we oplossen.
Als rivierengemeente doen we actief mee aan het initiatief Schone en Drinkbare IJssel. Vrijwilligers die willen opruimen langs de IJssel krijgen daarvoor materialen en het geraapte afval voeren we af. Bij het ambtelijk overleg zijn we aanwezig om kennis te verdiepen, te delen en de samenwerking op te zoeken. Het bestuurlijk overleg bereiden we voor.
Klimaatadaptatie
Het huidige uitvoeringsprogramma klimaatadaptatie (uit 2020) is herijkt. Op basis daarvan hebben we een nieuw beleidsplan Klimaatadapatie opgesteld dat in 2026 ter besluitvorming aan uw raad wordt voorgelegd. Het beleidsplan klimaatadaptatie bouwt voort op de Omgevingsvisie van Olst-Wijhe. Daaruit zal ook een tweejaarlijkse uitvoeringsagenda volgen met concrete acties.
Niet alle aangekondigde concrete acties hebben we kunnen uitvoeren dan wel oppakken in verband met de ambtelijke capaciteit. Zo is de tegelwipactie en de pilot regenwaterhergebruik niet uitgevoerd.
De volgende zaken zijn opgepakt:
- We zijn aangesloten bij Stichting Steenbreek
- We hebben de uitvoering van de subsidieregeling voor de gehele werkregio RIVUS op ons genomen en de subsidieregeling verbeterd
- De samenwerking met de afkoppelcoaches van de Ulebelt hebben we verder vormgegeven
- We hebben het beleidsplan Klimaatadaptatie vorm gegeven
- Door SWECO hebben we een knelpunten-analyse laten uitvoeren welke meer inzicht geeft in de knelpunten in onze gemeente
- Er is een basis gelegd voor een regionale maatlat en we bereiden ons voor op de nieuwe DPRA-cyclus.
De samenwerking met RIVUS heeft ook in 2025 haar vruchten afgeworpen, de stimuleringsregeling loopt goed. Zoals aangegeven verzorgt Olst-Wijhe de uitvoering.